บทที่ 5 การคมนาคมขนส่ง (Transportation)

การคมนาคมขนส่งหมายถึง

กระบวนการที่เกี่ยวข้องกับการเคลื่อนย้ายคน สัตว์ สิ่งของจากที่หนึ่งไปยังอีกที่หนึ่ง โดยอาศัยสื่อกลางต่างๆภายใต้ราคาที่ตกลงกันไว้ ความเจริญก้าวหน้าทางเทคโนโลยีมีอิทธิพลสูงต่อการพัฒนาด้านการท่องเที่ยวการใช้รถม้าในการเดินทาง

ภาพที่ 1 เส้นทางคมนาคมบนบก

พัฒนาการการขนส่งทางบก

เริ่ม ในสมัย 200 ปีก่อนคริสตกาลในยุคบาบิโลน ซึ่งใช้คนลากรถสองล้อ ยุคอียิปต์และกรีกใช้สัตว์ในการลากรถ จนถึงยุคโรมันใช้เป็นรถสี่ล้อม้าลาก ต่อมาในปีค.ศ.1480 ประเทศอังกฤษได้มีการประดิษฐ์รถม้าโดยสารเป็นครั้งแรก และใช้รถม้าโดยสารวิ่งประจำในฤดูร้อนระหว่างเมือง ลอนดอน และ ออกฟอร์ด ในปีค.ศ.1600

***ช่วงต้นศตวรรษที่18 มีการประดิษฐ์เครื่องจักไอน้ำ ซึ่งเป็นการเดินทางที่สะดวก ปลอดภัยและรวดเร็ว ราคาถูก ผู้คนจึงหันมาใช้รถไฟในการเดินทาง รถไฟไอน้ำขบวนแรกเกิดขึ้นในประเทศอังกฤษในปีค.ศ.1825 และเมื่อมีการพัฒนารถยนต์ขึ้นในปีค.ศ.1920 ความนิยมในรถไฟจึงน้อยลง

ภาพที่ 2 เรือขนส่งสินค้าสมัยก่อน

พัฒนาการขนส่งทางน้ำ

การ ขนส่งทางน้ำเป็นการขนส่งที่เก่าแก่ที่สุดในโลก ซึ่งมีการพัฒนาแพมาจากท่อนไม้ ต่อมาก็นำต้นไม้ทั้งต้นมาขุดร่องตรงกลางเจาะเป็นลำเรือโดยมีหลักฐานใน อียิปต์เมื่อประมาณ 5000 ปีที่แล้ว

***ประมาณ 4000 ปีก่อนคราตกาล มักใช้เรือหาปลาในแภบทะเลเมดิเตอร์เรเนียน จนกระทั่งสมัยชาวฟินิเซียนใช้เรือในการขนส่งเป็นครั้งแรก

***การ ขนส่งทางเรือเริ่มเป็นครั้งแรกเมื่อปีค.ศ.1772 ในประเทศอังกฤษ ระหว่างเมือง Manchester and London Bridge หลังจากนั้นในปี 1815 ก็มีการบริการเรือสำราญท่องเที่ยวอังกฤษชื่อ ซีลอน วิ่งในเมดิเตอร์เรเนียน และเมืองท่าในอิตาลี และในปี 1900ได้มีเรือสำราญที่สมบูรณ์แบบชื่อ Princesses Victoria Louis

***จนปี 1819 เรือกลไฟ Savannah เป็นเรือที่แล่นข้ามมหาสมุทรเป็นครั้งแรกระหว่างเมือง Savannah รัฐจอเจียร์กับเมือง Liverpool อังกฤษ ใช้เวลา 29 วัน**ในสงครามโลกครั้งที่1 ธุรกิจเรือสำราญได้รับผลกระทบอย่างรุนแรงจึงมีการลดราคาการเดินทางลง***ใน ประเทศไทย เริ่มจากการใช้เรือขนาดเล็กเพื่อทำประมงและขนส่งสินค้าในประเทศ ต่อมาก็ได้วิธีการต่อเรือและเดินเรือมากจากประเทศจีน ชาวจีนเป็นชาติแรกที่เข้ามาเดินเรือในสยาม เริ่มจากการส่งสินค้าพัฒนาเป็นการขนส่งในที่สุด

ภาพที่ 3 เครื่องบินขนส่งสินค้า ในตระกูล A 330

พัฒนาการขนส่งทางอากาศ

หลัง จากปี 1903 ที่สองพี่น้องตระกูล Wright ได้คิดค้นเครื่องบินขึ้นเป็นครั้งแรก ในปี 1919 ก็ได้มีเที่ยวบินด้านธุรกิจครั้งแรกในโลกบินระหว่างลอนดอนและปารีส เมื่อประสบความสำเร็จทำให้ยุโรปเห็นถึงความสำคัญของการบิน ส่วนเที่ยวบินในการขนส่งผู้โดยสารเที่ยวแรกเกิดขึ้นในสหรัฐอเมริกาในปี 1927 บินระหว่างบอสตันและนิวยอร์ค จนปี 1935 เริ่มมีการใช้เครื่องบินสองเครื่องยนต์ขึ้นและเริ่มมีการจ้างพนักงานบน เครื่องบิน

***เมื่อสงครามโลกครั้งที่ 2 จบลงก็มีการนำเครื่องบินมาใช้ในเชิงพาณิชย์มากยิ่งขึ้น ทั้งการขนส่งสินค้าและผู้โดยสาร และสามารถบินข้ามมหาสมุทรแอตแลนติกได้ ใรปี 1939 อเมริกาได้ผลิตเครื่องบินโบอิ้ง 707 และได้พัฒนาเป็นเครื่องบิน Jumbo ไอพ่นขนาดใหญ่

***ในประเทศไทย พ.ศ.2462 กรมอากาศยานหทหารบกได้เริ่มกิจการขนส่งระหว่างกรุงเทพ-จันทบุรี เพื่อรับส่งผู้โดยสาร พัศดุไปรษณีย์ภัณฑ์ขึ้นเป็นครั้งแรก และต่อมากระทรวงคมนาคมได้ขอรับโอนกิจการจากกองทัพอากาศมาดำเนินการเอง ใช้ชื่อว่าบริษัทเดินอากาศ ให้บริการขนส่งภายในประเทศและตั้งบริษัทการบินแปซิฟิก Overseas (สยาม) จำกัด เพื่อให้บริการบินระหว่างประเทศ ต่อมาใน พ.ศ.2502ได้เข้าร่วมทุนกับบริษัท SAS เพื่อก่อตั้งสายการบินระหว่างประเทศในชื่อ บริษัทการบินไทย จำกัด โดยรัฐได้เปิดโอกาศให้เอกชนเข้ามามีบทบาทในธุรกิจการบินในปี พ.ศ.2544

ประเภทของธุรกิจการคมนาคมขนส่งเพื่อการท่องเที่ยว

1.ธุรกิจขนส่งทางบก ซึ่งมีความสะดวก คล่องตัวและปลอดภัย โดยแบ่งได้ดังนี้
ก.การ เดินทางโดยรถไฟ ใช้เวลานานและไม่ค่อยสะดวก โดยรถไฟที่ได้ชื่อว่าทันสมัยสะอาด รวดเร็ว อาทิ รถไฟ TGV ของฝรั่งเศส รถไฟ Eurostar เกิดจากการร่วมทุนของฝรั่งเศสและอังกฤษ
ข.การเดินทางโดยรถยนต์ ส่วนบุคคล ประหยัด สะดวก รวดเร็วคล่องตัว รถยนต์คันแรกถูกสร้างที่เยอรมันนีในปีค.ศ.1885โดยบริษัท เดมเลอร์-เบนซ์ ส่วนอุตสาหกรรมการผลิตรถยนต์แห่งแรกเกิดในอเมริกาโดยบริษัทฟอร์ด มอเตอร์ จำกัดในปีค.ศ.1908-0923
ค.การเดินทางโดยรถเช่า มีการแข่งขันสูงเพื่อความอยู่รอด แบ่งตามธุรกิจรถเช่าดังนี้
(1.บริษัทรถเช่าระหว่างประเทศขนาดใหญ่ ส่วนใหญ่เป็นของอเมริกา เช่นบริษัทเอวิส เงื่อนไขคือ ผู้เช่าจะเติมน้ำมันเอง และผู้ขับมีอายุ 25 ปีขึ้นไป

(2.บริษัทรถเช่าขนากเล็กอิสระ เจ้าของมักเป็นคนท้องถิ่น ราคาถูกกว่า มีให้เลือกน้อย
ง.รถตู้เพื่อนันทนาการ มีลักษณะเหมือนบ้านเคลื่อนที่ ประหยัดค่าใช้จ่าย ค้างคืนในรถได้
จ.รถโดยสารเพื่อการเดินทางท่องเที่ยว มีสองประเภทคือ
1.รถโดยสารประจำทาง ออกรถตามตารางเดินรถที่แน่นอน
2.รถโดยสารไม่ประจำทางหรือรถเช่าเหมา เช่นทัวร์สุขภาพ ทัวร์บันเทิง

2.ธุรกิจการขนส่งทางน้ำ แบ่งได้หลายประเภทดังนี้ 2.1เรือเดินทะเล เป็นเรือคมนาคมขนส่งจากเมืองท่าหนึ่งไปยังอีกเมืองหนึ่ง เช่นเรืออลิซาเบธที่2 2.2เรือสำราญ คล้ายโรงแรมลอยน้ำ มีสิ่งอำนวยความสะดวกครบครัน มีบริการรอบโลก 2.3เรือข้ามฝาก สำหรับเดินทางในระยะสั้นทั้งน้ำจืดและน้ำเค็ม บรรทุกได้ทั้งคนและรถ 2.4เรือใบและเรือยอร์ช เป็นเรือขนาดเล็กถึงกลางสามารถเคลื่อนที่โดยลมปะทะกับใบเรือ หรือเครื่องยนต์ก็ได้ 2.5เรือบรรทุกสินค้า ไม่รีบเร่งและจอดตามเมืองท่าต่างๆทั่วโลก มีห้องพักสะดวกสบายแต่ราคาถูกกว่าเรือสำราญรับผู้โดยสารได้ประมาณ 12 คน

3.ธุรกิจการขนส่งทางอากาศ แบ่งออกได้ 3 ประเภทใหญ่ๆ 3.1ลักษณะเที่ยวบินประจำ มีตารางบินที่แน่นอน มีเที่ยวนิบประจำภายในประเทศและต่างประเทศ 3.2ลักษณะเที่ยวบินไม่ประจำ เป็นการเสริมเที่ยวบินในตาราง แวะรับผู้โดยสารทั่วไปโดยไม่ต้องเป็นกลุ่มเดิมได้ นิยมในฤดูการท่องเที่ยว 3.3ลักษณะเช่าเหมาลำ ราคาถูกกว่าเที่ยวบินปกติ เป็นที่นิยมในหมู่นักท่องเที่ยว แต่คุณภาพจะต่ำกว่า ที่นั่งอาจจะแคบและไม่สะดวกสบาย